Đỗ Cảnh Thìn

Hẳn ai cũng biết tác dụng của việc đội mũ bảo hiểm (MBH) khi đi xe máy trên đường, mà điều thiết thực nhất là bảo vệ cho chính sức khỏe, tính mạng của người đội mũ. Theo nghị quyết của Chính phủ thì đến ngày 15/12/2007, người đi xe máy và người ngồi sau xe máy bắt buộc phải đội MBH trên tất cả các tuyến đường, nhưng hiện nay một số địa phương đã ráo riết tiến hành kiểm tra, xử phạt những người không chấp hành việc đội MBH ở những tuyến đường bắt buộc phải đội MBH. Nhiều cơ quan, đơn vị, trường học cũng yêu cầu cán bộ, công chức, nhân viên phải chấp hành quy định về đội MBH… Vì vậy, thị trường MBH đột ngột “nóng”.
Không chỉ đơn giản là giá cả các loại MBH đang “leo thang” mà còn là chất lượng, mẫu mã. Hiện nay có quá nhiều loại MBH mà không ai biết được chất lượng thực sự của nó. Nhiều vụ tai nạn giao thông, hoặc qua thực tế thử nghiệm cho thấy nhiều MBH chất lượng quá kém, không bảo vệ được người sử dụng. Người bán đồng nát, ve chai cũng có thể trở thành người bán MBH, đi kèm với nó là giá cả cũng “nhảy nhót” vô chừng.
Hiện nay, đến các điểm bán MBH, người ta có thể mua một chiếc mũ với giá tới mấy trăm ngàn đồng, nhưng cũng có những loại giá rẻ bất ngờ, thậm chí chỉ hai ba chục ngàn đồng. Nhiều người mua MBH bị hớ do không nắm được thông tin thị trường, đơn giản hoặc bị các chủ cửa hàng bán mũ lừa; nhưng cũng có nhiều người chọn mua các loại mũ có giá cực rẻ. Với họ, việc bảo vệ cho cái đầu khi đi xe máy không quan trọng, cái chính là đối phó với cơ quan công an khi bị kiểm tra. Về các mẫu mã MBH, hiện nay nếu đến các cửa hàng bán MBH mới thấy đúng là một “mê hồn trận”. Hầu hết các loại mũ này là hàng trôi nổi, không rõ nguồn gốc, hàng giả, hàng nhái, tem dán kiểm định chất lượng cũng bị làm giả,… Mặc dù nhiều mẫu mã như vậy nhưng phần lớn các loại mũ chưa thực sự cải tiến bảo đảm thuận lợi cho người sử dụng, phù hợp với điều kiện thời tiết, khí hậu của nước ta, nên nhiều khi gây ra những bất tiện, khiến nhiều người không thấy thoải mái khi đội MBH.
Tuy nhiên, điều mà dư luận đặc biệt quan tâm, lo ngại nhất chính là chất lượng các loại MBH. Qua các phương tiện thông tin đại chúng cũng như thực tế sử dụng, người ta thấy rất nhiều MBH hiện nay không thực hiện được chức năng “bảo hiểm” của nó. Chỉ cần một va đập nhỏ mũ đã bị vỡ nát, thậm chí có trường hợp cạy nhẹ cũng có thể bóc được lớp nhựa bên ngoài. Đã có một số vụ tai nạn giao thông, mặc dù người đi xe đã đội MBH nhưng vẫn dẫn đến chấn thương sọ não nghiêm trọng, nhiều trường hợp đã tử vong. Đặc biệt, tin tức trên báo chí cho thấy, qua kiểm định MBH của một trung tâm kỹ thuật tiêu chuẩn đo lường chất lượng, có đến 75% số MBH đưa vào giám định đã không đảm bảo chất lượng. Những MBH này không đạt chất lượng trên nhiều tiêu chuẩn đề ra nhưng trong đó có hai tiêu chuẩn quan trọng nhất là giảm xung động bề mặt đập và độ bền đâm xuyên; đó là chưa kể đến những bất cập về chỉ số chống nóng, chống ồn; không làm hại da, tóc của người sử dụng. Mua những chiếc mũ này không chỉ tốn tiền, mà khi xảy ra tai nạn thì có khi chính chúng còn là tác nhân gây thêm tai họa cho nạn nhân.
Thị trường MBH đang “nóng”, nhưng các cơ quan có thẩm quyền cần phải “nóng” hơn trước đòi hỏi bức xúc của xã hội, khi chất lượng các loại MBH đang bị thả nổi.